E... abriuse a caixa
![]() |
![]() |
Galicia é territorio de emigración.
Nigrán tamén, mesmo de éxito, o máis salientábel o de Manuel Lemos, outros triunfadores que
axudaron xenerosos en dotar ao Val de Miñor de educación selecta na "Escuelas
da Unión Hispano-americana Pro Valle Miñor" e tamén de, moitos máis aínda,
esquecidos. A maioría deles procuraron na identidade territorial galega, nos
centros galegos como o noso do Val de Miñor, os necesarios apoios e as precisas
relacións sociais. Mais houbo outros emigrantes galegos que procuraron apoios e
relacións na identidade de clase proletaria, en moitas ocasións como afiliados,
creadores e dirixentes de sindicatos obreiros ao longo de todo o continente
americano.
En cubrir este oco na
investigación da emigración galega centrase o xa delongado traballo
historiográfico de Bieito Alonso do
que nos achega unha atinada síntese nestas Crónicas
trasatlánticas. De cinza e sal (Laiovento, 2025).
Para descubrir este oco nos
estudos migratorios galegos, do outro, o da muller na emigración, aínda nada sabemos,
estará con nós o autor na Biblioteca
Municipal o xoves 26 de febreiro ás 19h. acompañado polos tamén
historiadores Carlos Méixome e Juan González.
Estas son historias de
emigrantes. Crónicas de emigrantes, traballadores apenas cualificados que exerceron a súa ocupación laboral en condicións de grande dureza, en
ámbitos de explotación e discriminación. Eran traballadores marítimos. E, máis
do que nos puidera parecer, algúns deles tamén exerceron como sindicalistas,
como verdadeiros líderes sociais desa clase de traballadores desposuídos e
abandonados. E, por suposto, a súa memoria permaneceu oculta. Tan oculta como
era a existencia dos fogueiros, sempre entalados por baixo da cuberta, como
homes-máquina que acompasaban o seu ritmo vital coa cadencia das caldeiras, dos
motores e das ordes que viñan de enriba.
Agardámosvos por si vos presta
Onte achegámonos a Allariz
para participar na xornada “Vicente Risco e Daniel Castelao: Galiza como
proxecto vital”. Compartindo con Serxio María Fernández Álvarez , Xosé Fernández Fernández e Luís Martínez
Risco. Moito aprendemos. Parabéns aos organizadores.
Logo dun intenso mes de novembro rematan, en Nigrán, as xornadas que o
Concello organizou para revisar as relacións deste coa Editorial Galaxia da que
celebramos o 75 aniversario da súa fundación, neste ano 2025.
Nesta derradeira palestra será Xosé Manuel
Soutullo , vigués do Calvario (1956) que desenvolveu toda a súa
profesión de editor nesta empresa na que comezou hai máis de corenta anos,
sendo moi novo. Nela foco todo tipo de labores, dende o almacén e a
distribución, traballos de corrección, diagramación, coordinación da pre
impresión, organización de exposicións, secretariado da revista Grial,
dirección da Fundación Penzol, sendo promovido á dirección xeral polo Consello
de Administración, para darlle a remuda ao anterior director.
Se alguén coñece o papel de Carlos Casares en Editorial Galaxia é
Soutullo, porque durante os anos do escritor ourensán na dirección desta
editora, tivo en Xosé Manuel ao máis próximo e leal colaborador. Polo que sen
dúbida vai ser este un peche de interese para sabermos máis dos pormenores
desta empresa de tan longa como exemplarizante traxectoria.
Este venres, día 28 de novembro, ás 19.30h nos Cines Municipais da
Ramallosa, en Nigrán, no Centro Comercial.
O próximo venres 21 de novembro as 19.30h terá lugar a terceira
das sesións dedicadas a conmemorar os 75 anos da Editorial Galaxia, que
organiza o Concello de Nigrán. Será nos Cines Municipais de Nigrán, no Centro
Comercial da Ramallosa.
Nesta ocasión abordarase a figura de Francisco Fernández del Riego,
o obreiro de Galaxia, paseante, durante décadas, nas mañás de verán por
Lourido, onde unha pequena placa recorda a quen foi acollido como fillo adoptivo
do concello, en outubro de 2002, e premio de xornalismo Nano Cambeiro en 2004
ademais de xeneroso doador dun bo mangado de libros que hoxe se conservan na
biblioteca municipal de Nigrán.
Terei a honra de presentar o relator, o vello amigo
"meco" de querenza miñorán, Antón Mascato, xeneroso obreiro da edición, que indagou na
vida e obra de Del Riego en Paco del
Riego. Unha historia da restauración política e cultural (2002), ano no que tamén coordinou o volume Don
Paco del Riego. Fillo adoptivo de Nigrán,
así como en De Compostela
ao exilio interior. Francisco Fernández del Riego (2023) e, xunto con Pepe Carreiro, Paco del
Riego, o home que valía por mil, (2023).
Ademais entre a súa extensa obra sobre os seus groves natais cumpre salientar o seu Atila no Grove (2019) exemplo de bo traballo na restauración da
memoria dos vítimas do franquismo e de descuberta dos vitimarios.
Por se vos presta.